Appingedam, oktober 2026
Voor u ligt de Begroting 2027 van de gemeente Eemsdelta. In de begroting zijn de kaders uit de Kadernota 2027 verwerkt, zoals u heeft vastgesteld op 1 juli 2026. De wijzigingen ten opzichte van de Kadernota 2027 lichten we toe in de 'Uiteenzetting financiële positie'. Dit is onderdeel van de Financiële begroting.
Financieel perspectief/ Kadernota 2027
De voorliggende begroting 2027-2030 is sluitend voor 2027. Voor 2028 en latere jaren is er sprake van een niet-sluitende begroting. Een sluitende begroting is een overzicht waarin de geschatte inkomsten en uitgaven aan elkaar gelijk zijn, of waar er zelfs nog wat geld overblijft. Bij een niet-sluitende begroting is het totaal aan geschatte uitgaven hoger dan het totaal aan geschatte inkomsten.
Het financieel perspectief van de Begroting 2027 is als volgt:
2027: € 95.000 voordelig
2028: € 1,7 miljoen nadelig
2029: € 3,0 miljoen nadelig
2030: € 4,9 miljoen nadelig
Structurele begrotingssaldo
Het structurele begrotingssaldo voor de jaren 2027-2030 ziet er als volgt uit:
Ontwikkeling financieel perspectief na Kadernota 2027
Hieronder staan op hoofdlijnen de wijzigingen van het financieel perspectief van 2027 tot en met 2030 vanaf de Kadernota 2027 tot aan de voorliggende begroting 2027-2030. In de 'Uiteenzetting financiële positie' geven we een uitgebreide analyse. In elk van de jaren is het financieel perspectief verbeterd ten opzichte van het financieel perspectief zoals gepresenteerd bij de Kadernota 2027. Een positief bedrag in onderstaande tabel betekent een financieel voordeel.
1) De ramingen voor de loonkosten zijn geactualiseerd op basis van de meest recente inzichten. Daarbij is de verwachte cao-stijging neerwaarts bijgesteld van 5,2% naar 4,2%. Daarnaast vallen de pensioenlasten voor wethouders lager uit dan eerder geraamd. Deze ontwikkelingen leiden tot een structureel financieel voordeel van circa € 420.000 in 2027, oplopend tot ongeveer € 880.000 in de daaropvolgende jaren.
Voor 2027 wordt dit voordeel gedeeltelijk gemitigeerd doordat een incidentele toevoeging aan een personeels- en pensioenvoorziening noodzakelijk is. Hierdoor is het voordeel in dat jaar beperkter dan in de latere begrotingsjaren.
2) Op basis van een nieuwe liquiditeitsprognose zijn de verwachte kasstromen van de gemeente opnieuw doorgerekend. Dit heeft geleid tot een actualisatie van de renteopbrengsten uit schatkistbankieren, de planning en omvang van nieuw aan te trekken leningen en het gehanteerde interne rentepercentage.
Het financiële effect hiervan bedraagt ruim € 1 miljoen positief in 2027 en 2029 en enkele tonnen in 2028 en 2030. Het voordeel in 2027 wordt mede veroorzaakt doordat uit een herziene investeringsplanning blijkt dat reeds beschikbare investeringskredieten later worden besteed dan oorspronkelijk voorzien. Tevens ontvangen wij meer middelen van het Rijk dan eerder geraamd, terwijl de bijbehorende uitgaven pas in latere jaren plaatsvinden. Hierdoor blijft tijdelijk meer liquiditeit beschikbaar, waardoor minder externe financiering noodzakelijk is en hogere renteopbrengsten kunnen worden gerealiseerd.
3) Uit de Eerste Tussenrapportage blijkt dat enkele voordelen binnen de Wmo niet incidenteel, maar structureel van aard zijn. Deze voordelen kunnen daarom structureel worden opgenomen in de begroting. Dit levert een positief financieel effect op en versterkt de structurele begrotingspositie van de gemeente.
4) Bij de eerdere verwerking van de financiële effecten van het programma Stevig Lokaal Team is een onjuiste vertaling gemaakt van de door de raad vastgestelde uitgangspunten uit het raadsvoorstel en de Kadernota 2027. De besparing die het Stevig Lokaal Team zal opleveren was hierdoor dubbel verwerkt in de Kadernota 2027. Deze onjuistheid wordt nu gecorrigeerd.
Als gevolg hiervan ontstaat een oplopend nadeel van ongeveer € 110.000 in 2028 tot € 550.000 in 2030. Deze correctie zorgt ervoor dat de begroting aansluit bij de daadwerkelijk vastgestelde beleidskeuzes en voorkomt dat te optimistische besparingen worden ingeboekt.
5/6) Bij de behandeling van de Kadernota 2027 is besloten om een aantal uitgaven in 2027 incidenteel ten laste van de algemene reserve te brengen, voor een totaalbedrag van € 1.056.000. Gezien het verbeterde financiële perspectief voor 2027 wordt deze tijdelijke dekking nu teruggedraaid en worden de lasten weer rechtstreeks in de begroting opgenomen.
Het betreft de volgende posten:
- Gratis openbaar vervoer: € 360.000.
- Eemsdelta Digitaal: € 441.000.
- Bewegwijzeringsborden: € 55.000.
- RVV-bebording: € 200.000.
Deze keuze vermindert de inzet van incidentele middelen en draagt bij aan een meer transparante en structurele financiering van beleid en uitvoering.
7) De gemeente ontvangt via de algemene uitkering een incidentele compensatie voor de kosten van huishoudelijke hulp als gevolg van een jaar uitstel in landelijke maatregelen. De bate via de algemene uitkering waren verwerkt in de Kadernota 2027. Vervolgens is beoordeeld of deze middelen ook aan het budget voor huishoudelijke hulp worden toegevoegd. Dat blijkt voor 2027 het geval te zijn, waardoor deze middelen zijn toegevoegd aan het betreffende budget. Per saldo leidt dit tot een incidenteel nadeel van € 700.000 in 2027.
8) Op basis van geactualiseerde verwachtingen kan de dividendopbrengst van Enexis structureel naar boven worden bijgesteld. Dit resulteert in een jaarlijks voordeel van ongeveer € 275.000.
Deze extra inkomsten versterken de structurele begrotingspositie. Tegelijkertijd blijft het dividend afhankelijk van de financiële prestaties van Enexis, waardoor toekomstige aanpassingen mogelijk blijven.
9) De septembercirculaire 2026 is doorgerekend. Per saldo is het effect nihil. We ontvangen een hoger accres en aanvullende middelen voor onder andere de Wet versterking regie volkshuisvesting. Deze middelen zijn voor het betreffende onderdeel in de begroting verwerkt. Per saldo resulteert dit in een klein voordeel voor 2027 en een nadeel voor de overige jaren.
10) Voor vroegsignalering wordt voor 2027 een incidenteel bedrag geraamd. Vroegsignalering is een onderdeel van het gemeentelijk schuldhulpverleningsbeleid en draagt bij aan het voorkomen van problematische schulden.
11) Op basis van de begroting 2027 voor huiselijk geweld blijkt een nadeel van € 5,2 miljoen voor de gehele regio. Het aandeel van Eemsdelta hierin bedraagt € 200.000.
12) Naast bovengenoemde mutaties zijn diverse kleinere technische en financiële aanpassingen verwerkt. Individueel zijn deze wijzigingen beperkt van omvang, maar gezamenlijk dragen zij bij aan een actueler en betrouwbaarder meerjarenbeeld. Er is onder andere incidenteel geld beschikbaar gesteld voor ecologisch bermbeheer, de bestrijding van bomenziekte, taalhuiscoordinator en lokale publiekstrekkers, zodat inwoners met een smalle beurs ook van de kermis kunnen genieten.
Hiernaast hebben er nog enkele kleine aanpassingen in de begroting plaatsgevonden.
Hoogachtend,
Burgemeester en wethouders,
K. van der Wal B. Visser
Gemeentesecretaris Burgemeester